Mua bán ngoại tệ qua mạng: Các công ty có được phép?
Buôn vàng và ngoại tệ qua mạng là h́nh thức kinh doanh mới xuất hiện ở Việt Nam. Nhiều nhà đầu tư cá nhân tham gia “tṛ chơi” mua bán và phục vụ họ cũng có nhiều công ty môi giới.

Nhiều nhà đầu tư xem đây là kênh đầu tư tài chính mới nhiều lợi nhuận nhưng cũng nhiều rủi ro - Ảnh: Việt Tuấn. (TBKTVN - Vietnamnet)

Hoạt động này khá rầm rộ và ảnh hưởng đến những nhà đầu tư lớn đến mức các cơ quan chức năng phải nhảy vào để điều tra. Liệu đây là h́nh thức kinh doanh hợp pháp...?

“Chợ” ngoại tệ giao dịch qua mạng chính là nơi làm việc của D. D là nhân viên mua bán ngoại tệ của một công ty X hiện đang là đại lư ở Việt Nam của một công ty chuyên kinh doanh ngoại tệ mẹ ở Hoa Kỳ. D được cấp cho một mă số và tài khoản 5.000USD. Hàng ngày D phải theo dơi những biến động giá cả ở thị trường thế giới và quan tâm rất nhiều thứ từ chuyện giá xăng dầu đến những cuộc chiến ở Trung Đông để dự đoán giá USD sẽ tăng hay giảm trong ngày và từ đó sẽ bán hay mua USD.

Kiếm lời từ việc hưởng chênh lệch

H́nh thức mua bán này đang trở nên phổ biến ở TP.HCM không chỉ đối với ngoại tệ mà cả bằng vàng thông qua chợ ảo.

Nhiều công ty tham gia làm dịch vụ đại lư cho các công ty ở nước ngoài thường được gọi là nhà cái. Nhà đầu tư được xem như những người chơi. Họ có thể tự chơi khi đăng kư và mở tài khoản thông qua một công ty được nhà cái ủy nhiệm tại Việt Nam mà hiện nay theo giới đầu tư là rất nhiều. Người chơi cũng có thể nhờ đại lư chơi hộ.

Mua bán ngoại tệ hay vàng qua mạng là việc mua bán sự chênh lệch của giá mua và bán của ngoại tệ hoặc vàng. Chính v́ vậy việc chung chi là việc thanh toán sự chênh lệch của giá mua bán chứ không phải là giá trị của vàng hay trị giá ngoại tệ. H́nh thức này được ví như tṛ đánh bạc hơn là kinh doanh ngoại tệ, vàng.

Ông Hà Tôn Vinh, Giáo sư Đại học Hawaii, cho biết mua bán ngoại tệ hay vàng qua mạng là h́nh thức rất phổ biến ở các nước. Nhà đầu tư cá nhân có thể mở tài khoản và thông qua mạng có thể tự mua bán để kiếm lời. Ở nước ngoài, công ty kinh doanh ngoại tệ hoặc vàng rất nhiều và cả các công ty môi giới làm đại lư cho các công ty này được mở khắp nơi trên thế giới.

Công nghệ Internet tốc độ cao xuất hiện đă kéo theo nhiều dịch vụ kinh doanh vào Việt Nam. Kinh doanh ngoại tệ, vàng qua mạng cũng vào Việt Nam nhờ sự phát triển công nghệ này. Thực sự mua bán ngoại tệ, vàng không mới ở Việt Nam nhưng có lẽ nó nở rộ hơn trong thời gian gần đây.

Các nhà đầu tư kêu cứu

Tham gia vào hoạt động môi giới mua bán ngoại tệ, vàng hiện nay được cho là có khoảng 20 công ty đang hoạt động tại Việt Nam. Nhiều nhà đầu tư xem đây là kênh đầu tư tài chính mới nhiều lợi nhuận nhưng cũng nhiều rủi ro.

H́nh thức chung của các công ty này là các nhà đầu tư mở tài khoản giao dịch tối thiểu là 10.000 USD và thanh toán dịch vụ phí cho các công ty môi giới. Dịch vụ phí bao gồm phí giao dịch thành công của một phi vụ mua bán và phí rút tiền, ngoài ra c̣n có những dịch vụ phí khác.

Ông Nguyễn Vũ (tên được thay đổi theo yêu cầu của nguồn tin), một nhà đầu tư mở tài khoản giao dịch với đại lư môi giới Vietsec ở quận 3, TP.HCM, cho biết phí giao dịch mua bán cho một lần là 120USD bất kể thắng hay thua. Khi rút tiền khỏi tài khoản, nhà đầu tư phải chịu mất 50USD cho một đợt không tính giá trị tiền rút là bao nhiêu. C̣n nếu ủy thác cho đại lư kinh doanh hộ, nhà đầu tư phải chia 5% trên tiền lời cho công ty môi giới.

Sau ba tuần chơi, ông Vũ đă vội vàng rút tiền khỏi tài khoản v́ cho rằng ḿnh bị công ty này lừa (?). Ông nói rằng lúc mới chơi th́ thấy thắng nhưng sau đó th́ chỉ toàn là thua lỗ và kết quả là 10.000 USD mở tài khoản ban đầu khi thu về chỉ hơn 6.000USD sau ba tuần.

Theo ông Vũ, tiền thua không chỉ do “đánh bạc” kém mà c̣n v́ các dịch vụ phí “cắt cổ”.

Nhiều nhà đầu tư khác cũng kêu cứu v́ tṛ “cờ gian bạc lận” của các công ty môi giới mặc dù khi bắt đầu tham gia họ t́m hiểu kỹ. Các công ty môi giới là các văn pḥng đại diện và cả liên doanh. Các nhà đầu tư tham gia mở tài khoản từ vài chục ngàn đến vài trăm ngàn USD và thắng thua đều xảy ra đối với các tài khoản cá nhân.

Hồi đầu tháng 11 vừa qua, nhiều nhà đầu tư đă đổ xô truy t́m những nhà lănh đạo của công ty Golden Rock, v́ ông trưởng đại diện cao chạy xa bay cùng với số tiền 10 triệu USD của họ. Đây là văn pḥng đại diện của công ty nước ngoài nhưng tham gia vào hoạt đông môi giới mua bán ngoại tệ và vàng. Các nhà đầu tư tham gia mở tài khoản mua bán cả vàng và ngoại tệ với Công ty Golden Portfolio Management Corporation (GPMC) ở nước ngoài thông qua văn pḥng đại diện Golden Rock tại Việt Nam.

Sau một năm tham gia, các nhà đầu tư đă không lấy lại được tiền vốn nói ǵ đến lăi từ Golden Rock.

Các nhà quản lư vào cuộc

Ông Hồ Hữu Hạnh, Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP.HCM, cho biết TP.HCM xuất hiện các công ty mua bán ngoại tệ và vàng mà theo ông là không được phép.

“Các đơn vị chỉ được phép hoạt động trong lĩnh vực này khi được Ngân hàng Nhà nước cấp phép v́ đây là lĩnh vực kinh doanh có điều kiện. Nếu công ty nào tham gia vào hoạt động này mà không được phép của ngân hàng xem như là vi phạm pháp luật”, ông nói. Theo ông Hạnh, trên địa bàn TP.HCM chỉ có tám ngân hàng và công ty tài chính được phép giao dịch ngoại tệ và vàng trên tài khoản nước ngoài.

Hồi đầu tuần Ủy ban Nhân dân TP.HCM đă chỉ đạo thành lập đoàn thanh tra đối với công ty Vietsec, một trong những công ty hiện nay có nhiều phản ứng từ các nhà đầu tư. Ông Lương Văn Lư, Phó Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư TP.HCM, Trưởng đoàn thanh tra bao gồm Sở Kế hoạch Đầu tư, Sở Thương mại và một số đại diện của các cơ quan khác, cho biết đoàn bước đầu đă tiến hành thanh tra Công ty Vietsec, một công ty liên doanh giữa Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại Nam Long và Công ty Somerset & Morgan, về hoạt động của công ty này đối với giấy phép được cấp.

Tuy nhiên, ông từ chối tiết lộ kết quả thanh tra trước khi báo cáo với chính quyền thành phố có hay không môi giới, tư vấn mua bán vàng, ngoại tệ qua mạng là vi phạm...

(Theo Thời báo Kinh tế VN)

Cá nhân có thể kinh doanh vàng

Các công ty và văn pḥng đại diện không được phép thực hiện giao dịch mua bán ngoại tệ hay vàng. (Ảnh minh họa).

"Trong tương lai gần có thể cho phép cá nhân người Việt kinh doanh vàng và ngoại tệ", ông Trương Văn Phước, Vụ trưởng Vụ Quản lư ngoại hối (Ngân hàng Nhà nước) cho biết.

- Nhiều công ty và văn pḥng kinh doanh dịch vụ mua bán vàng và ngoại tệ qua mạng. Với tư cách là người đại diện của cơ quan quản lư ngoại hối Ngân hàng Nhà nước, ông nghĩ như thế nào về điều này?

- Đó là việc làm vi phạm v́ các công ty và văn pḥng đại diện không được phép thực hiện giao dịch mua bán ngoại tệ hay vàng.

Pháp lệnh Ngoại hối không cho phép cá nhân kinh doanh ngoại tệ hay vàng ra thế giới. Đây là ngành nghề kinh doanh có điều kiện, phải được phép của Ngân hàng Nhà nước. Văn pḥng đại diện vốn dĩ không được kinh doanh hàng hóa b́nh thường nói ǵ đến kinh doanh ngoại hối. Chỉ có các tổ chức tín dụng mới được phép kinh doanh ngoại hối c̣n các đơn vị khác không được phép.

Một số ngân hàng được phép kinh doanh vàng trên tài khoản nước ngoài v́ đây là loại kinh doanh ngoại tệ “đặc biệt”. Vàng biến động theo thị trường thế giới giống như ngoại tệ nên ngân hàng Nhà nước cho phép một số ngân hàng được kinh doanh hàng hóa này.

Ngoài ra, cho đến nay không có công ty hay ngân hàng nước ngoài nào được phép kinh doanh vàng ở Việt Nam.

- Theo nhận định ban đầu có đến 20 công ty kinh doanh dịch vụ mua bán ngoại tệ và vàng xuất hiện ở Việt Nam và các công ty này hoạt động từ mấy năm nay. Ngân hàng Nhà nước có biết điều này không và phản ứng của Ngân hàng Nhà nước sẽ là ǵ?

- Dư luận là như thế nhưng phải thanh tra và kiểm tra th́ mới biết có bao nhiêu đơn vị kinh doanh dịch vụ mua bán ngoại tệ, vàng không được phép và những đơn vị này đă hoạt động được bao nhiêu lâu ở Việt Nam.

Chúng ta chỉ có thể thống kê những đơn vị hợp pháp c̣n những đơn vị phi pháp th́ không dễ xác định. Tuy nhiên việc các công ty hay văn pḥng đại diện không phải là tổ chức tài chính, tín dụng tham gia vào lĩnh vực này thuộc trách nhiệm của cơ quan quản lư cấp phép đầu tư và thương mại địa phương. Cụ thể, các đơn vị hoạt động trên địa bàn TP HCM th́ các cơ quan quản lư như Sở Kế hoạch Đầu tư, Sở Thương mại TP HCM có trách nhiệm thanh tra và xử lư.

Tôi xin nhắc lại là chỉ có các ngân hàng thương mại mới được phép kinh doanh ngoại tệ và một số tổ chức tín dụng được kinh doanh vàng thông qua tài khoản nước ngoài.

- Kinh doanh vàng và ngoại tệ rất phổ biến ở các nước. Người dân có thể lên mạng và mua bán những loại hàng hóa này khá dễ dàng. Một số công ty xuất nhập khẩu cũng kinh doanh ngoại tệ qua mạng. Ông đánh giá như thế nào về việc này?

- Đúng là mua bán vàng và ngoại tệ qua mạng rất phổ biến ở các nước như châu Âu, Mỹ, Nhật Bản... Tuy nhiên, không thể so sánh với Việt Nam v́ quá khập khiễng và cũng không thể áp dụng ngay đối với Việt Nam. Việt Nam đang trong thời kỳ hội nhập và t́m kiếm những cái phù hợp để đi theo, nhưng những cái đó phải có lộ tŕnh và phải được cụ thể bằng luật pháp.

Các công ty xuất nhập khẩu cũng vậy. Không ai cấp phép cho họ để kinh doanh vàng và ngoại tệ trên mạng Với tư cách là đại diện cơ quan quản lư tôi khẳng định là không công ty xuất nhập khẩu nào được phép. Tuy nhiên, các công ty này được phép tiếp cận các công cụ ngân hàng để bảo đảm.

- Trong lộ tŕnh gia nhập WTO của Việt Nam, việc này được tự do hóa như thế nào?

- Câu hỏi này được đặt trong ngữ cảnh hội nhập quốc tế và sự tham gia vào các hiệp định của Việt Nam đối với các nước. Nói chung hội nhập là tự do hóa thương mại và dịch vụ. Việt Nam cam kết mở cửa thị trường tài chính, ngân hàng.

Tuy nhiên việc này không nói cụ thể trong WTO. Mở cửa thị trường tài chính, ngân hàng theo lộ tŕnh và sẽ được quy định cụ thể trong luật, riêng hoạt động ngoại hối được thể chế hóa trong pháp lệnh ngoại hối. Khi đó cá nhân có được phép kinh doanh ngoại tệ hay vàng hay không.

Trong tương lai, có thể cho phép cá nhân người Việt kinh doanh vàng và ngoại tệ. Đó là xu hướng, tuy nhiên, chúng ta đang ở giai đoạn đầu của tự do hóa th́ chưa thể cho phép cá nhân tham gia vào lĩnh vực này.

(Theo Thời Báo Kinh Tế Việt Nam)

 

Buôn tiền qua mạng nở rộ

Chưa có một con số thống kê nào của các cơ quan chức năng nhưng ước tính tại TP HCM, hiện có khoảng 20 công ty chuyên huy động vốn, làm trung gian để nhà đầu tư kinh doanh vàng, ngoại tệ qua mạng.

Các sàn giao dịch chứng khoán, nhóm cán bộ hưu trí, quảng cáo bằng website trên mạng là địa bàn thuận lợi để nhân viên công ty môi giới kinh doanh tiền tệ qua mạng mời chào khách hàng.

Một nhân viên môi giới kinh doanh kiểu này đă giải nghệ cho biết, sàn chứng khoán là nơi tập trung nhiều nhà đầu tư có tiền nhàn rỗi, có tâm lư mua bán kiếm lời hơn cả nên dễ thuyết phục, t́m khách hàng hơn. Người lớn tuổi cũng là đối tượng mời chào v́ có tiền tích cóp được sau nhiều năm làm việc nên muốn đầu tư vào đâu đó để sinh lời càng nhiều càng tốt.

Một nhà đầu tư kinh doanh vàng qua Công ty VietSec kể lại, ông đă gặp nhân viên môi giới tại sàn giao dịch chứng khoán Công ty cổ phần chứng khoán Sài G̣n (SSI) trên đường Nguyễn Công Trứ.

Lời thuyết phục "đừng bỏ tiền vào thị trường chứng khoán mà đầu tư kinh doanh vàng trên mạng, chỉ trong ṿng hai tuần là kiếm được 1.000 USD" quá hấp dẫn, khiến nhà đầu tư sập bẫy ngay.

"Sau khi tôi bỏ 10.000 USD vào VietSec, bạn bè, gia đ́nh ai cũng nói là ngu. Quả nhiên, chỉ sau ba tuần tôi mất gần một nửa tiền", nhà đầu tư này than văn nhưng đă muộn.

Kinh doanh chênh lệch giá mua bán

Quy tŕnh kinh doanh tại các công ty này đều chung một bài là kư hợp đồng với một công ty nước ngoài, đóng tiền cho công ty môi giới ở VN có vai tṛ như một đại lư, khách hàng được mở một tài khoản ảo trên mạng.

Trường hợp khách hàng chọn h́nh thức kinh doanh trực tiếp th́ đóng tiền và tự quyết định đầu tư, có tư vấn của nhà môi giới. Nếu khách hàng kư thác tiền cho nhà môi giới th́ được hưởng 5% lăi suất mỗi tháng, nhưng số tiền tối thiểu phải 20.000 USD.

Dũng, một nhân viên môi giới, cho biết ḿnh được lệnh công ty dùng tiền của khách hàng kư thác để đầu tư kinh doanh vàng hoặc ngoại tệ ra nước ngoài. Giá USD, vàng sẽ tăng hay giảm trong ngày, ảnh hưởng của t́nh h́nh thế giới tác động đến giá cả ngoại tệ, kim loại quư ra sao...

Dũng nắm rơ để quyết định đầu tư mua hay không. "Kinh doanh vàng hay ngoại tệ trên mạng thực chất là mua bán sự chênh lệch giá giao dịch trên thị trường, chứ không phải bỏ tiền ra mua một ounce vàng rồi bán lấy lời", Dũng giải thích. Nhiều nhà đầu tư thiếu kinh nghiệm, không am hiểu về sự lên xuống của thị trường và những yếu tố tác động đến nó, nên hầu hết đều kinh doanh thua lỗ.

Mỗi lần nhà đầu tư đặt lệnh mua bán qua mạng, ngoài việc có thể thua lỗ một mức chênh lệch do giá giảm so với dự đoán chẳng hạn, c̣n bị công ty môi giới trừ đi phần trăm phí giao dịch, tư vấn...

Trường hợp có lời, cũng phải chia cho bên môi giới theo tỷ lệ thỏa thuận. Theo tính toán của một nhà đầu tư, thường khi giao dịch phí cho nhà môi giới cao hơn nhiều lần mức lời kiếm được sau mỗi lần đặt lệnh.

"Phải có kinh nghiệm, rất rành rẽ am hiểu thị trường vàng, ngoại tệ trong và ngoài nước, có khả năng phân tích thị trường th́ mới có thể chơi có lời hoặc không bị thua lỗ", một chuyên gia về tài chính của ngân hàng Vietcombank cho biết.

WTO vẫn đóng với kinh doanh ngoại tệ ra nước ngoài

Theo đại diện Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chi nhánh TP HCM, trên địa bàn thành phố có tám ngân hàng và công ty tài chính được phép kinh doanh vàng và ngoại tệ qua tài khoản nước ngoài. Như vậy, tất cả các nhà môi giới, công ty, cá nhân khác hoạt động tương tự đều vi phạm pháp luật.

Vụ trưởng Quản lư Ngoại hối Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Trương Văn Phước, thừa nhận rằng, hiện chỉ có thể thống kê được các đơn vị đă có giấy phép kinh doanh ngoại tệ với nước ngoài chứ chưa xác định danh sách những công ty làm ăn bất hợp pháp.

Ông Phước cũng cho rằng, kinh doanh ngoại tệ qua mạng hiện rất phổ biến ở nước ngoài, song với Việt Nam th́ c̣n xa lạ. Kể cả khi Việt Nam trở thành thành viên của WTO, cam kết hội nhập là sớm mở cửa thị trường tài chính, ngân hàng, nhưng cũng phải theo lộ tŕnh và được quy định trong luật.

"Có thể tương lai xa, cá nhân Việt Nam được tự do kinh doanh vàng, ngoại tệ qua mạng ra nước ngoài, nhưng trong giai đoạn đầu mở cửa tự do hóa th́ cá nhân vẫn chưa được phép tham gia vào lĩnh vực này", ông Phước khẳng định.

Theo Vnexpress